Bài tập tính thuế Thu nhập cá nhân mới nhất năm 2026. Kế toán Thiên Ưng xin hướng dẫn giải các Bài tập thuế thu nhập cá nhân mới nhất theo đúng Luật thuế TNCN năm 2026.
Trước tiên, Kế Toán Thiên Ưng xin được chia sẻ một vài thông tin mà các bạn cần biết trước khi tiến hành giải các bài tập về thuế thu nhập cá nhân:
Để tính được thuế TNCN cho người lao động thì các bạn cần phải phân biệt được người lao động có thu nhập đó là cá nhân cư trú hay là cá nhân không cư trú. Vì 2 đối tượng này sẽ có cách tính thuế TNCN khác nhau:
+ Đối với cá nhân không cư trú: thì tính theo biểu toàn phần 20%
Thuế TNCN phải nộp = 20% x thu nhập chịu thuế
+ Đối với cá nhân cư trú: thì các bạn phải xác định xem người lao động đó ký loại hợp đồng nào với doanh nghiệp và nếu là hợp đồng lao động thì thời hạn của hợp đồng đó là bao lâu. Vì mỗi loại hợp đồng, hay thời hạn của HĐLĐ sẽ ảnh hưởng tới cách tính thuế TNCN của cá nhân đó:
+ TH1: Nếu NLĐ đó ký hợp đồng lao động dưới 3 tháng hoặc ký các loại hợp đồng như thử việc, khoán việc, dịch vụ... thì sẽ tính thuế TNCN theo tỷ lệ 10%
Thuế TNCN phải nộp = 10% x Tổng thu nhập
+ TH2: Nếu NLĐ đó ký hợp đồng lao động từ 3 tháng trở lên (bao gồm cả HĐLĐ vô thời hạn)... thì sẽ tính thuế TNCN theo biểu lũy tiến từng phần
Thuế TNCN phải nộp = Thu nhập tính thuế X Thuế suất theo biểu lũy tiến từng phần
Sau đây, Kế Toán Thiên Ưng sẽ đưa ra các bài tập tính thuế TNCN theo từng đối tượng nêu trên:
Bài tập 1: Tính thuế thu nhập cá nhân cho người lao động là cá nhân cư trú có ký hợp đồng lao động có thời hạn từ 3 tháng trở lên (HĐLĐ từ 3 tháng đến HĐLĐ vô thời hạn)
Công ty Kế Toán Thiên Ưng ký hợp đồng lao động có thời hạn 36 tháng với anh Nguyễn Đình Trí
Trên hợp đồng thỏa thuận như sau:
+ Lương chính 25.000.000/tháng
+ Phụ cấp ăn trưa: 900.000/tháng
+ Phụ cấp điện thoại: 500.000/tháng
+ Phụ cấp xăng xe: 300.000/tháng
Trong đó: Mức lương và phụ cấp nêu trên được tính trên 26 ngày đi làm thực tế trong tháng (Công thức tính lương tháng = (Lương chính + các khoản phụ cấp) X ngày công đi làm thực tế trong tháng / 26 ngày)
Anh Trí tham gia bảo hiểm trên mức lương 25 triệu => Hàng tháng anh Trí bị trích bảo hiểm trừ vào lương là: 25 triệu X 10,5% = 2.625.000đ
Anh Trí đã đăng ký 1 người phụ thuộc là con nhỏ tại Công ty Kế Toán Thiên Ưng để tính giảm trừ gia cảnh
Tại tháng 8/2026, anh Trí đi làm 25, nghỉ việc riêng không lương 1 ngày
Yêu cầu:
Hãy tính thuế TNCN tháng 8/2026 cho anh Trí
Thông tin bổ sung:
+ Anh Trí là cá nhân cư trú tại Việt Nam (anh là người Việt Nam, sinh sống và làm việc tại Việt Nam, không định cư tại nước ngoài)
+ Tháng 8/2026, anh Trí chỉ có thu nhập tại Công ty Kế Toán Thiên Ưng
Hướng dẫn giải bài tập số 1:
Bước 1: Xác định cách tính thuế TNCN cho anh Trí:
Vì:
+ Anh Trí là cá nhân cư trú
+ và anh Trí đang ký loại hợp đồng là Hợp đồng lao động có thời hạn 36 tháng tức là loại hợp đồng lao động có thời hạn từ 3 tháng trở lên
Nên anh Trí sẽ được tính thuế TNCN theo biểu lũy tiến từng phần
Bước 2: Tính thu nhập theo ngày công đi làm thực tế trong tháng 8/2026 cho anh Trí
Vì Thuế TNCN sẽ tính theo thu nhập theo ngày công đi làm thực tế chứ không tính theo tiền lương trên hợp đồng lao động
Do đó, trước khi tính thuế TNCN thì các bạn cần xác định được thu nhập theo ngày công đi làm thực tế trong tháng 8/2026 cho anh Trí là bao nhiêu
Với ngày công đi làm thực tế trong tháng 8/2026 là 25 ngày và Công thức tính lương tháng là = (Lương chính + các khoản phụ cấp) X ngày công đi làm thực tế trong tháng / 26 ngày đã thỏa thuận trên hợp đồng thì chúng ta xác định được như sau:
|
Khoản thu nhập |
Công thức tính |
Thu nhập theo ngày công
đi làm thực tế |
|
Lương chính |
= 25.000.000 x 25 / 26 |
24.038.462 |
|
Phụ cấp ăn trưa |
= 900.000 x 25 / 26 |
865.385 |
|
Phụ cấp điện thoại |
= 500.000 x 25 / 26 |
480.769 |
|
Phụ cấp xăng xe |
= 300.000 x 25 / 26 |
288.462 |
|
|
|
Đây là thu nhập dùng để tính thuế TNCN |
Bước 3: Thực hiện tính thuế TNCN theo biểu lũy tiến từng phần cho anh Trí:
Công thức tính thuế TNCN theo biểu lũy tiến từng phần như sau:
Thuế TNCN phải nộp = Thu nhập tính thuế X Thuế suất Theo biểu lũy tiến từng phần
Thu nhập tính thuế = Thu nhập chịu thuế - Các khoản giảm trừ
Thu nhập chịu thuế = Tổng thu nhập - Các khoản thu nhập được miễn thuế
Sau đây, chúng ta sẽ đi xác định từng khoản cho anh Trí:
1. Tổng thu nhập: là toàn bộ các khoản thu nhập mà anh Trí được nhận trong tháng, bao gồm cả các khoản tiền thưởng lễ tết (trả vào tháng nào thì cộng vào tháng đó để tính thuế TNCN của tháng đó)
Tổng thu nhập tháng 8/2026 của anh Trí = 24.038.462 + 865.385 + 480.769 + 288.462 = 25.673.077đ
2. Các khoản thu nhập được miễn thuế TNCN: Xác định tại các khoản phụ cấp:
Để biết chi tiết quy định về các khoản thu nhập được miễn thuế TNCN thì các bạn xem chi tiết tại đây:
Trong 3 khoản phụ cấp mà anh Trí được nhận trong tháng 8/2026 thì:
|
Khoản thu nhập |
Quy định |
Số thu nhập được miễn thuế |
|
Phụ cấp ăn trưa |
Được miễn tất
Từ ngày 01/07/2026 trở đi: Tiền ăn được miễn tối đa 1.200.000/người/tháng
Xem thêm: Quy định phụ cấp tiền ăn giữa ca |
865.385 |
|
Phụ cấp điện thoại |
Được miễn tất |
480.769 |
|
Phụ cấp xăng xe |
Không được miễn |
0 |
|
|
Tổng cộng |
1.346.154đ
|
3. Xác định thu nhập chịu thuế
Thu nhập chịu thuế = Tổng thu nhập - Các khoản thu nhập được miễn thuế = 25.673.077 - 1.346.154đ = 24.326.923đ
4. Xác định các khoản giảm trừ: đây là các khoản được trừ vào thu nhập chịu thuế của cá nhân trước khi xác định thu nhập tính thuế từ tiền lương, tiền công
Gồm có: giảm trừ bản thân, người phụ thuộc, bảo hiểm bắt buộc...
Các khoản được giảm trừ của anh Trí gồm có:
|
Tổng các khoản được giảm trừ |
= |
Giảm trừ bản thân |
+ |
Giảm trừ người phụ thuộc |
+ |
Tiền đóng bảo hiểm bắt buộc |
|
|
= |
15.500.000 |
+ |
Anh trí có 1 người phụ thuộc nên được giảm là:
6.200.000 |
+ |
2.625.000 |
|
|
= |
24.325.000đ |
5. Xác định thu nhập tính thuế
Thu nhập tính thuế = Thu nhập chịu thuế - Các khoản giảm trừ = 24.326.923 - 24.325.000 = 1.923đ
6. Xác định công thức tính thuế TNCN theo bảng lũy tiến từng phần
|
Thuế TNCN phải nộp |
= |
Thu nhập tính thuế |
X |
Thuế suất
theo biểu lũy tiến từng phần |
Trong đó, Thuế suất theo Biểu thuế luỹ tiến từng phần được quy định tại: Điều 9 của Luật Thuế thu nhập cá nhân số 109/2025/QH15 áp dụng từ kỳ tính thuế năm 2026 như sau:
|
Bậc thuế |
Phần thu nhập tính thuế/năm
(triệu đồng) |
Phần thu nhập tính thuế/tháng
(triệu đồng) |
Thuế suất (%) |
|
1 |
Đến 120 |
Đến 10 |
5 |
|
2 |
Trên 120 đến 360 |
Trên 10 đến 30 |
10 |
|
3 |
Trên 360 đến 720 |
Trên 30 đến 60 |
20 |
|
4 |
Trên 720 đến 1.200 |
Trên 60 đến 100 |
30 |
|
5 |
Trên 1.200 |
Trên 100 |
35 |
Với mức thu nhập tính thuế của tháng 8/2026 là: 1.923đ
=> Thuộc bậc 1 => áp dụng mức thuế suất là 5%
7. Xác định số thuế thuế thu nhập cá nhân phải nộp
=> Số thuế thu nhập cá nhân phải nộp của anh Trí trong tháng 8 năm 2026 là:
1.923đ x 5% = 96đ
Kế Toán Thiên Ưng mời các bạn xem chi tiết hơn về cách tính thuế TNCN tại đây:
Bài tập 2: Tính thuế thu nhập cá nhân cho người lao động là cá nhân cư trú có ký hợp đồng lao động có thời hạn dưới 3 tháng hoặc ký loại hợp đồng không phải là hợp đồng lao động
Đề bài:
Công ty Kế Toán Thiên Ưng ký hợp đồng thử việc 30 ngày với chị Trần Thị Mẫn
Bắt đầu từ ngày 19/09/2026 đến hết ngày 20/10/2026
Trên hợp đồng thử việc thỏa thuận: Lương: 10.000.000/tháng/26 ngày
Thời hạn trả lương: vào cuối mỗi tháng
Yêu cầu:
Hãy tính thuế TNCN tháng 09/2026 và tháng 10/2026 cho chị Mẫn
Biết rằng:
+ Tháng 9/2026: Chị Mẫn có ngày công đi làm thực tế là: 8 ngày
+ Tháng 10/2026: Chị Mẫn có ngày công đi làm thực tế là: 17 ngày
+ Trong năm 2026, trước khi vào làm việc tại công ty Kế Toán Thiên Ưng thì chị Mẫn chưa đi làm ở đâu cả
+ Chị Mẫn đã có mã số thuế TNCN
+ Ước tính thu nhập trong năm tính thuế 2026 của chị Mẫn không quá 186 triệu
Lời giải:
Bước 1: Xác định cách tính thuế TNCN cho chị Mẫn:
Vì chị Mẫn ký loại hợp đồng là hợp đồng thử việc => Mà hợp đồng thử việc không phải là hợp đồng lao động => Nên chị Mẫn sẽ bị tính thuế TNCN theo tỷ lệ 10%
Quy định về việc tính thuế TNCN theo tỷ lệ 10% như sau:
Theo quy định tại khoản 2, điều 50 của Nghị định 253/2026/NĐ-CP thì:
Điều 50. Khấu trừ thuế
2. Tổ chức, cá nhân trả tiền lương, tiền công, tiền thù lao, tiền chi khác cho cá nhân cư trú không ký hợp đồng hoặc ký hợp đồng lao động dưới 03 tháng (bao gồm cả trường hợp trả tiền lương, thu nhập khác cho người lao động đã chấm dứt hợp đồng lao động) mà mức chi trả thu nhập từ 05 triệu đồng/lần trở lên thì phải khấu trừ thuế và nộp số thuế đã khấu trừ của cá nhân theo tỷ lệ 10% trên thu nhập trước khi trả thu nhập cho cá nhân. Trường hợp mức chi trả thu nhập dưới 05 triệu đồng/lần thì tổ chức, cá nhân trả thu nhập được khấu trừ thuế theo tỷ lệ 10% khi cá nhân có yêu cầu.
Trường hợp cá nhân chỉ có thu nhập thuộc đối tượng phải khấu trừ thuế theo tỷ lệ nêu trên nhưng ước tính tổng mức thu nhập chịu thuế của cá nhân sau khi giảm trừ gia cảnh chưa đến mức phải nộp thuế thì cá nhân có thu nhập làm cam kết (theo mẫu ban hành kèm theo văn bản hướng dẫn về quản lý thuế) gửi tổ chức trả thu nhập để tổ chức trả thu nhập làm căn cứ tạm thời chưa khấu trừ thuế thu nhập cá nhân. Cá nhân làm cam kết phải chịu trách nhiệm về bản cam kết của mình, trường hợp phát hiện có sự gian lận sẽ bị xử lý theo quy định của pháp luật về quản lý thuế và pháp luật liên quan khác.
Căn cứ vào cam kết của cá nhân, tổ chức trả thu nhập không khấu trừ thuế. Kết thúc năm tính thuế, tổ chức trả thu nhập vẫn phải tổng hợp danh sách và thu nhập của những cá nhân chưa đến mức khấu trừ thuế theo mẫu ban hành kèm theo văn bản hướng dẫn về quản lý thuế và nộp cho cơ quan thuế.
Vậy là: cách tính thuế TNCN theo tỷ lệ 10% như sau:
+ Nếu trả từ 5 triệu đồng/lần trở lên thì phải thực hiện khấu trừ thuế TNCN theo mức 10% trên thu nhập trước khi trả thu nhập cho người lao động.
+ Nếu trả dưới 5 triệu đồng/lần hoặc trả từ 5 triệu đồng/lần trở lên nhưng người lao động có làm cam kết thu nhập thì không phải thực hiện khấu trừ thuế TNCN.
Bước 2: Tính thuế TNCN cho chị Mẫn
* Tại tháng 9/2026:
Do tại tháng 9/2026: Chị Mẫn có ngày công đi làm thực tế là: 8 ngày
Nên Tiền lương theo ngày công đi làm thực tế trong tháng 9/2026 của chị Mẫn là: 10.000.000 X 8 / 26 = 3.076.923đ
=> Với mức thu nhập của tháng 9/2026 là 3.076.923đ => Đang nhỏ hơn 5.000.000đ => Tại tháng 9/2026, chị Mẫn sẽ không bị công ty Kế Toán Thiên Ưng khấu trừ thuế TNCN
* Tại tháng 10/2026:
Do tại tháng 10/2026: Chị Mẫn có ngày công đi làm thực tế là: 17 ngày
Nên Tiền lương theo ngày công đi làm thực tế trong tháng 10/2026 của chị Mẫn là: 10.000.000 X 17 / 26 = 6.538.462đ
=> Với mức thu nhập của tháng 10/2026 là 6.538.462đ => Đang lớn hơn 5.000.000đ => Tại tháng 10 năm 2026, chị Mẫn sẽ bị công ty Kế Toán Thiên Ưng khấu trừ thuế TNCN 10% nếu không làm cam kết thu nhập:
+ Trường hợp 1: Nếu chị Mẫn đủ điều kiện để làm cam kết thu nhập và có làm cam kết gửi cho công ty Kế Toán Thiên Ưng thì:
+ Trường hợp 2: Nếu chị Mẫn không đủ điều kiện để làm cam kết thu nhập hoặc đủ điều kiện nhưng không làm cam kết gửi cho công ty Kế Toán Thiên Ưng thì:
=> Công ty Kế Toán Thiên Ưng sẽ khấu trừ thuế TNCN của chị Mẫn theo tỷ lệ 10% trên tổng thu nhập
=> Số tiền thuế TNCN bị khấu trừ của Chị Mẫn là: 6.538.462đ X 10% = 653.846đ
=> Số tiền lương công ty Kế Toán Thiên Ưng còn phải trả cho chị Mẫn tại tháng 3/2026 là: 6.538.462đ - 653.846đ = 5.884.616đ
(Số tiền thuế TNCN đã khấu trừ của chị Mẫn là 653.846đ thì công ty Kế Toán Thiên Ưng sẽ kê khai và nộp về ngân sách nhà nước theo quy định)
Bài tập 3: Tính thuế thu nhập cá nhân cho người lao động là cá nhân không cư trú
Đề bài:
Công Ty Thiên Ưng ký hợp đồng với ông Kim Sang-Sik (là chuyên gia người Hàn Quốc, là cá nhân không cư trú tại Việt Nam)
Tháng 9/2026: ông Kim Sang-Sik có mức thu nhập chịu thuế là: 50.000.000
Yêu cầu:
Hãy tính thuế TNCN cho ông Kim Sang-Sik tại tháng 9/2026:
Lời giải:
Bước 1: Xác định cách tính thuế TNCN cho ông Kim Sang-Sik
Theo quy định tại: Điều 21 của Luật Thuế thu nhập cá nhân số 109/2025/QH15 áp dụng từ kỳ tính thuế năm 2026
Điều 21. Thuế thu nhập cá nhân đối với thu nhập từ tiền lương, tiền công
Thuế thu nhập cá nhân đối với thu nhập từ tiền lương, tiền công của cá nhân không cư trú được xác định bằng tổng số tiền lương, tiền công mà cá nhân không cư trú nhận được do thực hiện công việc tại Việt Nam nhân (x) với thuế suất 20%, không phân biệt nơi trả thu nhập.
Công thức tính thuế TNCN như sau:
Thuế TNCN phải nộp = Tổng số tiền lương, tiền công mà cá nhân không cư trú nhận được X 20%
Bước 2: Tính thuế TNCN cho ông Kim Sang-Sik
Thuế TNCN phải khấu trừ của ông Kim Sang-Sik tại tháng 9/2026 = Tổng số tiền lương, tiền công mà cá nhân không cư trú nhận được X 20% = 50.000.000 X 20% = 10.000.000đ
=> Số tiền lương công ty Kế Toán Thiên Ưng còn phải trả cho ông Kim Sang-Sik tại tháng 9/2026 là: 350.000.000 - 10.000.000 = 40.000.000đ
(Số tiền thuế TNCN đã khấu trừ của ông Kim Sang-Sik là 10.000.000đ thì công ty Kế Toán Thiên Ưng sẽ kê khai và nộp về ngân sách nhà nước theo quy định)
======================
================
Kế toán Thiên Ưng xin Chúc các bạn thành công!
Các bạn muốn học làm kế toán thuế thực tế: Thực hành kê khai thuế - Quyết toán thuế thực tế chuyên sâu có thể tham gia: Lớp học kế toán thuế
__________________________________________________
